Ontslagvergoeding uit het buitenland

Internationale structuren en werkzaamheden vragen om maatwerk. Wij adviseren wekelijks over internationale fiscale situaties (vanuit het Nederlandse perspectief en bij toepassing van belastingverdragen). In dit artikel behandelen we de casus die voorkwam bij de Rechtbank Gelderland op 1 april 2026 ECLI:NL:RBGEL:2026:2507. In deze zaak ging het om de belastingheffing over een ontslagvergoeding en de inkomsten uit een onderneming die na het ontslag is begonnen.

Werken in het buitenland via een eenmanszaak? Loon of onderneming? 

Steeds vaker kiezen Nederlandse professionals ervoor om via een eenmanszaak internationaal te werken. Fiscaal aantrekkelijk? Niet altijd. Een recente uitspraak van de Rechtbank Gelderland laat zien dat de Belastingdienst kritisch kijkt naar schijnzelfstandigheid — met grote gevolgen voor de belastingheffing én de voorkoming van dubbele belasting.

In de zaak ECLI:NL:RBGEL:2026:2507 stond het volgende centraal:

• Belanghebbende ontvangt een ontslagvergoeding van € 633.750
• Start vervolgens een eenmanszaak
• Werkt als consultant in Oman en verdient € 143.819
• Geeft dit aan als winst uit onderneming
• Claimt aftrek ter voorkoming van dubbele belasting

De inspecteur weigert de aftrek. Volgens hem is geen sprake van ondernemerschap. Oordeel rechtbank: géén ondernemer, maar werknemer. De doorslaggevende criteria voor de rechtbank waren:

• Werkzaamheden verricht onder gezag
• Geen wezenlijk ondernemersrisico
• Feitelijke situatie prevaleert boven contractuele vorm

Toetsen ondernemerschap of loon uit dienstbetrekking

Voor ondernemerschap wordt er kritisch gekeken. Voor een onderneming zijn kenmerkend dat de werkzaamheden onafhankelijk en niet in een gezagsverhouding worden verricht, dat wordt gestreefd naar continuïteit door het verkrijgen van verschillende opdrachten en dat ondernemersrisico wordt gelopen, zie hiertoe de uitspraak van de Hoge Raad d.d. 20 december 2000 ECLI:NL:HR:2000:AA9094. De rechtbank is van oordeel dat geen sprake is van een onderneming, omdat niet aannemelijk is geworden dat aan alle voorwaarden daarvoor is voldaan. Daarna bewandelde de rechtbank de route en toetsing van de zogenaamde Deliveroo arrest.

Gevolgen hiervan waren vrij eenvoudig. De inkomsten worden belast als loon en niet als winst uit onderneming. Maar wie mag er dan heffen? Omdat de arbeid feitelijk in Oman werd verricht heeft Oman het primaire heffingsrecht (arbeidslandbeginsel). Nederland moet voorkoming van dubbele belasting verlenen (belastingverdrag Nederland - Oman). De rechtbank corrigeert de inspecteur dus op dit punt,
de aftrek ter voorkoming van dubbele belasting moet wél worden verleend. De overwegingen hierbij zijn de volgende (de 183 dagen regeling):

• de werknemer fysiek aanwezig is in Oman gedurende meer dan 183 dagen in een jaar; of
• de beloning die de werknemer ontvangt wordt betaald door of namens een werkgever in Oman; of
• de beloning die de werknemer ontvangt ten laste komt van een vaste inrichting die zijn Nederlandse werkgever heeft in het werkland.

Normaal gesproken wordt hierbij de (ongunstige) verrekeningsmethode toegepast. Op grond van een besluit uit 2017 mag echter de (gunstige) vrijstellingsmethode worden toegepast. Dit zorgt ervoor dat de aanslag met ruim € 70.000 wordt verminderd, zijnde € 143.000 (buitenlands inkomen) / € 1.112.000 (wereld inkomen) x € 564.000 (Nederlandse belastingen over wereld inkomen) = € 73.000 (allen afgeronde bedragen).

Is de ontslagvergoeding belast in Nederland of in het buitenland? 

Dit onderdeel heeft financieel de meeste impact en hierbij wordt de inspecteur in het gelijk gesteld.  De ontslagvergoeding mag volledig in Nederland worden belast. Dit komt door een bewijs issue, het is niet aannemelijk dat de vergoeding ten laste komt van een buitenlandse werkgever, of toerekenbaar is aan een buitenlandse vaste inrichting, tja dan gaat het mis !  Belanghebbende stelt dat de ontslagvergoeding te maken heeft met zijn dienstbetrekking in het VK en in Oman, op grond van het commentaar bij het OESO modelverdrag zou dan de zogenaamde 4+ methode moeten worden toegepast, zie ondermeer de uitspraak van de Rechtbank Gelderland d.d. 21 februari 2022 ECLI:NL:RBGEL:2022:904. De Rechtbank volgt belanghebbende niet, dit onderverwijzing naar Hoge Raad d.d. 11 juni 2004 ECLI:NL:HR:2004:AF7816. De band van de ontslagvergoeding met het arbeidsverleden in de genoemde werkstaten, wordt onvoldoende  geacht om te kunnen zeggen dat de ontslagvergoeding een beloning vormt ter zake van de uitoefening van de dienstbetrekking in die staten.

Noot fiscaal jurist inzake werkzaamheden in buitenland en wonen in Nederland

De aanslag wordt verminderd met € 73.000 maar belastingplichtige moet altijd nog een een kleine € 500.000 in Nederland afrekenen. Steeds meer mensen werken over de grens en steeds vaker zien wij dat hierover fiscaal niet juist of volledig wordt geadviseerd. Vragen? Neem gerust contact met ons op.