Box 3 stelsel in normale mensentaal

De nieuwe box 3 wetgeving moet nog door de eerste kamer maar is vorige week goedgekeurd door de tweede kamer. Kort en goed

• Vanaf 2028 belastingheffing van 36% over totale rendement van het vermogen
• Bepaalde kosten zijn aftrekbaar
• Berekening over de ontvangen rendementen en ook over de waardestijging (bij vastgoed niet)
• Ook mensen met minder vermogen gaan box 3 belasting betalen
• De komende jaren anders gaan beleggen is verstandig
• Bij verliezen in box 3 kan het tarief stijgen van 36% tot 90% (zie voorbeeld hieronder)

In dit artikel een uitleg over het toekomstige box 3 stelsel en mogelijke oplossingen. De grootste kritiek ziet op het feit dat u belasting moet gaan betalen over koerswinsten op crypto en beleggingen terwijl deze nog niet zijn verzilverd. Daarnaast werkt de verliesverrekening niet op een juiste wijze. Een voorstel om verlies ook met winst uit eerdere jaren te kunnen verrekenen heeft het niet gehaald in de tweede kamer. Dit is bedenkelijk en onjuist! Verliezen mogen alleen worden verrekend met toekomstige winsten.

Wat verandert er precies in box 3 per 1 januari 2028?

Het huidige systeem met een forfait zal verdwijnen. Hiervoor in de plaats wordt belasting geheven over:

• Ontvangen inkomsten (zoals rente, dividend, huur en pacht)
• En waardeveranderingen van het vermogen
• De heffing over deze inkomsten en waardeveranderingen bedraagt 36%
• De vrijstelling gaat grotendeels in de prullenbak

Wat wil de vermogensaanwas belasting precies zeggen?

De vermogensaanwas of vermogensgroei belasting is van toepassing op vrijwel alle vermogensbestanddelen, de grootste en belangrijkste uitzondering is vastgoed en aandelen in startende ondernemingen. Jaarlijks wordt er belasting geheven over de daadwerkelijke inkomsten en de waardeveranderingen. Belangrijk hierbij is dat ook niet gerealiseerde waardeveranderingen (zeg de koerstijging) moet worden meegeteld.

Wat wil de vermogenswinst belasting precies zeggen?

Voor vastgoed en aandelen in startende ondernemingen (start ups) geldt een iets andere regime. Jaarlijks wordt belasting geheven over de huur en pacht inkomsten en tevens moet er belasting worden betaald over de waardestijging op het moment van verkoop of een ander realisatiemoment.

Hoe kan ik de belastingheffing in box 3 beperken?

De komende jaren zullen meer mensen gaan beleggen in box 4 (vermogen dat in box 3 is vrijgesteld) of in buitenlands vermogen. Vermogen dat is vrijgesteld in box 3 zijn ondermeer personenauto's, oldtimers, sieraden en kunst (mits deze niet als belegging worden gezien).  Ook zal men de route naar box 1 (eigen woning, TBS vermogen, lijfrenten en pensioenen) of box 2 (BV of stichtingen) gaan onderzoeken.

Veel beleggers zullen overstappen naar de BV vorm of een familie vennootschap, dit werkt economisch een stuk eerlijker (afrekenen als er winst wordt gemaakt en verliezen kunnen worden verrekend). Voor belastingplichtigen met veel box 3 vermogen is het verstandig om tijdig de beleggingsstrategie aan te passen en fiscaal advies in te winnen.

Verliesverrekening in box 3 heffing

Het huidige box 3 stelsel kent geen verliesverrekening. Het nieuwe stelsel maakt dit wel mogelijk, verliezen mogen worden verrekend met toekomstige winsten. Verrekening van verliezen met eerdere jaren is in box 1 wel toegestaan maar in box 3 niet. Als na een verliesjaar weer positieve rendementen worden behaald wordt uiteindelijk belasting betaald over het totale nette resultaat, dit is prima. Als toekomstige winsten echter uitblijven kan dit betekenen dat er wel belasting wordt betaald over - niet gerealiseerde - winsten maar dat verliezen niet te verrekenen zijn, het tarief van 36% kan hierdoor effectief veel hoger uitkomen. Dit kan bijvoorbeeld spelen als een belegger verplicht zijn aandelen verkoopt (met verlies) om dit geld te gebruiken voor zijn eigen woning of een bedrijf. Bij overlijden vervalt de mogelijkheid tot verrekening in alle gevallen.

Voorbeeld verliesverrekening in box 3

• Henk heeft 200.000 aan beleggingen, deze stijgen vanaf 2028 elk jaar met 10% in waarde
• Rendement 2028 : 20.000, Rendement 2029 : 22.000 en rendement 2030 : 24.200.
• Totale waarde aandelen aan het einde van 2030 : 266.200
• In 2031 daalt de koers door crisis met 15%. Henk verkoopt zijn aandelen voor 226.000 (afgerond)
• Over de 4 jaar moet Henk € 23.832 aan belasting betalen, zijn totale rendement bedraagt € 26.270
• Tarief over box 3 vermogen 91%

Wat verandert er voor spaarders en kleine beleggers in box 3

Het huidige heffingsvrije vermogen van € 59.000 en € 118.000 bij fiscaal partners) komt te vervallen. In plaats hiervoor komt een vrijstelling van €1.800 (per belastingplichtige) op het netto rendement. Gevolgen hiervan zijn:

• Elke euro vermogen en spaargeld telt mee
• Bij stijgende spaarrente gaan ook kleine spaarders belasting betalen
• Crypto beleggers worden stevig geraakt

Welke kosten zijn aftrekbaar in box 3 vanaf 2028

• Bankkosten
• Financieringskosten
• Aankoopkosten
• Kosten beheer aandelenportefeuille
• Provisies
• Onderhoud (bij vastgoed)
• Financieringsrente (bij vastgoed)

Wat veranderd er voor vastgoedbeleggers in box 3

Voor onroerende zaken in box 3 (zoals vakantiewoning of beleggingspand) geldt in box 3 een aparte regeling. Jaarlijkst worden de huurinkomsten of pachtinkomsten belast en zijn onderhoudskosten en lasten aftrekbaar. Ook de rente op de financiering is aftrekbaar. In de nieuwe regeling in box 3 kennen we drie soorten vastgoed:

1. onroerende zaak die minder dan 90% van het jaar wordt verhuurd: belasting over de hoogste van de vastgoedbijtelling (ad 2) of het werkelijke rendement (ad 3).
2. onroerende zaak die gehele jaar niet is verhuurd : belasting over een forfaitaire vastgoedbijtelling (verminderd met kosten en lasten), hiertoe wordt eigen gebruik belast. De vastgoedbijtelling bedraagt 3,35% van de WOZ waarde (bij een woning) of 3,35% over de werkelijke waarde (waarde economisch verkeer) (bij niet woningen, zoals bedrijfsgebouwen).
3. onroerende zaken die minimaal 90% van het jaar worden verhuurd : belasting over werkelijk rendement te verminderen met kosten en lasten.

Overige fiscale gevolgen bij vastgoed beleggingen in box 3

1. Waardestijgingen of dalingen van vastgoed wordt pas in box 3 belast bij realisatie.
2. Kosten van verbetering, zoals een verbouwing, zijn niet (direct) aftrekbaar maar verhogen wel de kostprijs (verkrijgingsprijs) van het vastgoed in box 3. Deze kunnen dus bij realisatie (meestal verkoop) worden meegenomen.
3. Een verlies (waardedaling) op vastgoed is aftrekbaar in box 3.

Waardering vastgoed in box 3 bij nieuwe wetgeving, wat is de waarde?

Op de begindatum van het nieuwe stelsel in 2028 zal elk vermogensbestanddeel die in box 3 moet worden belast worden gewaardeerd op de waarde in het economische verkeer, hierdoor wordt elke waardedaling en stijging belast onder het nieuwe box 3 stelsel. Voor vastgoed (onroerende zaken) zal hiervoor de WOZ waarde per 1 januari 2028 gaan gelden. Daarna zal jaarlijkse waardering moeten plaatsvinden.

Wordt buitenlands vastgoed in box 3 belast ?

Voor vastgoed of vermogen in het buitenland moeten nog specifieke regels worden opgesteld. Belastingverdragen zijn hierbij het uitgangspunt, deze kunnen per land verschillen. Vastgoed in het buitenland is belast in het buitenland.

Noot fiscaal jurist inzake box 3 belastingen

We zijn in Nederland al jaren aan het piepen en soebatten over de box 3 heffing. Moet het gaan over de aanwas van het vermogen of over de winst op het vermogen. Uiteindelijk is gekozen voor de "aanwas" route. Het fictieve rendement - zoals we dat nu kennen - komt per 2028 te vervallen en vanaf dat moment wordt er box 3 belasting betaald over de werkelijke rendementen. Hierbij wordt als grondslag het ontvangen rendement (rente, dividend, huur) en de waardestijging opgeteld. Het maakt dan niet uit of het rendement uit ontvangsten (dividend/ rente) of uit koersstijgingen komt. Beleggers gaan dus vanaf 2028 belasting betalen over hun totale rendement dat stukken hoger is dan nu.

Voor de kleine belegger en spaarder komt de vrijstelling van zo'n € 60.000 per persoon te vervallen, vanaf € 1.800 gaat elke euro tellen.

De eerste kamer zal het nieuwe box 3 stelsel vast omarmen en goedkeuren. Het huidige stelsel brengt simpelweg te weinig belasting geld in de kas van de overheid. Het nieuwe stelsel brengt ruim 2-3 miljard meer op. Het huidige stelsel waarbij de belastingplichtige moet kiezen tussen het forfait of een complexe berekening voor het werkelijke rendement is niet wenselijk.

Het nieuwe box 3 systeem is een logische stap die we in vele landen kennen. De nieuwe wetgeving kent echter nog diverse fouten die nog aangepast moeten worden, zoals de verliesverrekening en het betalen van belasting over niet gerealiseerde vermogenswinsten (over beleggingen, de vakantiewoning wordt hiervan uitgezonderd). De belasting over niet gerealiseerde vermogenswinsten moet worden betaald voordat deze winst ook is gemaakt, hiervoor moeten liquide middelen voorhanden zijn.