print sitemap zoeken disclaimer contact

Dossierinzage Belastingdienst

Weigering dossierinzage heeft dwangsom voor Belastingdienst tot gevolg

U mag uw eigen dossier dat de Belastingdienst heeft inzien. Dit mag tijdens de hoorfase, dus nadat u uw bezwaarschrift heeft ingediend. Voor en tijdens de bezwaarfase heeft u dus - op grond van de Nederlandse wetgeving - geen recht op inzage in uw belastingdossier. Volgens het Europese Recht heeft u eerder recht op inzage van uw dossier (artikel 41 handvest).

Als er een boete is opgelegd gelden andere spelregels, u mag dan uw dossier inzien vanaf het moment dat de boete is aangekondigd. Veelal is er een apart boetedossier met minder informatie dan het gehele dossier.

Wettelijk recht op dosserinzage vanaf 2024

Vanaf 2024 wordt de dossierinzage in de wet opgenomen (amendement)

Nieuws inzage dossierinzage belastingdienst

In de bezwaarfase, maar ook als een boete is aangekondigd of opgelegd, heeft de belastingplichtige het recht om zijn volledige dossier bij de Belastingdienst in te zien. In de praktijk wordt niet altijd het volledige dossier door de Belastingdienst verstrekt. Regelmatig wordt inzage in het volledige dossier geweigerd en wordt bijvoorbeeld enkel `beperkt` een deel van de correspondentie verstrekt. Ook bestaat er een recht op afschriften - kopieën van de documenten. In deze procedure in 2021 wordt nog eens duidelijk wat er wel en niet moet worden verstrekt. Ook informatie verkregen uit een derdenonderzoek moet aan de belastingplichtige worden verstrekt. De rechter stelt in deze procedure dat binnen 4 weken alle informatie moet worden verstrekt. Het valt ons op dat de rechter ook een beetje klaar is met "verstoppertje spelen". Als de informatie niet binnen 4 weken wordt verstrekt wordt er een dwangsom van € 10.000 per week opgelegd. Ook moet de Belastingdienst de werkelijke proceskosten vergoeden, dit zien we zelden.

Uw belastingdossier is niet volledig

De Belastingdienst (de Inspecteur) vindt het moeilijk om alle stukken aan u te laten zien, het zijn net mensen. Stel dat u leemten of open eindjes ontdekt in uw dossier, wat doet u dan? Zijn er stukken uit uw dossier gehaald? De wet is hierover helder (artikel 7:4 AWB), alle op de zaak betrekking hebbende stukken moeten ter inzage worden verstrekt. Soms stelt een Inspecteur dat bepaalde stukken er niet in zitten i.v.m. privacy van een ander en / of in verband met een geheimhouding. Normaliter krijgt u de stukken ook in een procedure omdat bij een procedure deze stukken worden overlegd (artikel 8:42 AWB).

De Hoge Raad (ons hoogste rechtscollege) stelt dat de Inspecteur verplicht is dat alle stukken die een rol spelen bij de besluitvorming tot de op de zaak betrekking hebbende stukken behoren. Het moet dus om een volledig en logisch dossier gaan. Soms is geheimhouding (wegens een gewichtige reden) noodzakelijk, de stukken hoeven dan niet te worden verstrekt (artikel 8:29 AWB). Soms mag de rechter deze stukken wel zien en de belastingplichtige niet.

Rechtspraak over informatie in dossier

Er is vrij veel rechtspraak over dit onderwerp. In een procedure bij het Gerechtshof (november 2017) kwam er een heldere opstelling en mening van de rechter. De Belastingdienst verstrekte in deze casus veel te weinig informatie omdat het naar haar mening “interne stukken waren”. In deze casus ging het over een document (het zogenaamde pr weegdocument) dat de FIOD verstrekt aan het Openbaar Ministerie. Hierbij moet het OM beoordelen of de door de Belastingdienst aangedragen informatie zich voldoende leent om tot een strafrechtelijk onderzoek over te gaan. In dit document staat vaak nuttige informatie voor een belastingplichtige en veelal ook een doorkijk naar hetgeen de Belastingdienst in haar bezit heeft en waarin de verdenkingen richting de belastingplichtige worden verwoord.

De verslagen die daarna worden geschreven (dus hoe het onderzoek verloopt) kunnen ook relevant zijn. Als een zaak niet door het OM wordt opgepakt, zal hierin staan waarom hiertoe is besloten. Dit zijn vaak de zwakkere plekken in het verhaal en / of de stukken van de Belastingdienst.

Volgens het Gerechtshof moeten dergelijke documenten gewoon door de Belastingdienst / Inspecteur of ontvanger worden verstrekt. De belangen van de Belastingdienst (geheimhouder) wegen hierbij minder zwaar dan de belangen van de belastingplichtige.

Voor de waarheidsvinding en een juiste aanslag of aansprakelijkheidsstelling is het van belang dat de Inspecteur ook kritisch kijkt naar haar eigen werk en mogelijke hobbels in het dossier of gaten in de bewijsvoering.  

Verzoeken om inzage stukken tijdens hoorzitting

Het is volgens het Gerechtshof 's Hertogenbosch heeft op 9 augustus 2023 (ECLI:NL:GHSHE:2023:2595) van belang dat u bij een schending van het inzagerecht (artikel 7:4 lid 3 AWB) hierover een opmerking maakt tijdens de hoorzitting. Als een belanghebbende - die door een proffesionele gemachtigde wordt bijgestaan - tijdens een hoorzitting niet opnieuw aanvoert dat hij door het achterwege laten van de inzage in zijn stukken (dossier bij de belastingdienst of de overheidsinstelling) informatie mist, de belanghebbende deze informatie kennelijk niet nodig heeft, niet meer nodig heeft of niet heeft gemist. Tijdens een (telefonische) hoorzitting is het ontbreken van het inzagerecht niet aan de orde gesteld. Het Hof gaat met de wettekst in de hand (artikel 6:22 AWB) aan het inzagerecht / de inzageplicht (artikel 7:4 lid 2 AWB), voorbij.  Het Gerechtshof komt tot het volgende:

  • RO 4.6: Indien, zoals in het onderhavige geval, geen ter inzagelegging heeft plaatsgevonden voorafgaand aan de hoorzitting, dan mag van belanghebbende worden verwacht dat hij voorafgaande of tijdens die hoorzitting nogmaals daarom verzoekt. Als een belanghebbende, zeker in het geval hij wordt vertegenwoordigd door een professionele gemachtigde, tijdens die hoorzitting niet opnieuw aanvoert dat hij door het achterwege laten van de ter inzagelegging informatie mist, dan mag in beginsel worden aangenomen dat hij die stukken kennelijk niet (meer) nodig heeft. Het laten passeren van de mogelijkheid in de bezwaarfase om informatie te vergaren, die nodig is om de bezwaarfase optimaal te laten verlopen, moet dan voor rekening van belanghebbende blijven. Uit het verslag van de (telefonische) hoorzitting volgt niet dat belanghebbende zijn klacht over schending van het inzagerecht naar voren heeft gebracht. Weliswaar golden ten tijde van het horen van coronamaatregelen maar ook dan geldt dat de gemachtigde had kunnen informeren naar de gang van zaken met betrekking tot de inzage.

De Hoge Raad laat het verder bij op 12 april 2024 (ECLI:NL:HR:2024:578). Dit hoeft geen algemene lijn te zijn, het inzagerecht speelde tijdens de corona periode, de ambtenaar heeft dit recht niet gemeld, de hoorzitting was telefonisch en tevens waren alle stukken online beschikbaar. Ook heeft de ambtenaar een paar keer gevraagd of belanghebbende alle stukken in bezit had.

Tips bij dossierinzage belastingdienst

Neem uw paspoort of rijbewijs mee naar elke bezoek bij de belastingdienst. Onderstaand enkele tips welke u voor de dossierinzage aan de inspecteur kunt sturen.

  1. Vragen om inhoudsopgave van het dossier (met melding welke stukken eruit zijn gehaald).
  2. Vragen of er ook een digitaal dossier aanwezig is. 
  3. Vraag expliciet of het dossier dat u mag inzien volledig is en/of er stukken zijn uitgehaald. Als er stukken zijn uitgehaald vraag dan waarom.
  4. Leg de stukken op chronologische volgorde en maak na het gesprek een tijdlijn. Dit geeft een beter inzicht in de feiten.
  5. Vragen om e-mails, notities, standpunten kennisgroep en vastleggingen van telefoongesprekken. 
  6. Vragen of behandelaar erbij kan zijn. 
  7. Kijk kritisch of er stukken ontbreken (bijvoorbeeld door verwijzingen in de stukken naar andere stukken, mails of telefoongesprekken).
  8. Vraag vooraf om de voorgenomen uitspraak op bezwaar en/of het standpunt van de inspecteur.
  9. Vraag aan einde van gesprek dat toekomstige stukken aan u worden toegestuurd.
  10. Aangeven dat je eventueel afschriften en/of foto's, wilt nemen.

Tips voor hoorgesprek belastingdienst

De Algemene wet bestuursrecht (Awb) bepaalt (artikel 7:2) dat u in de gelegenheid moet worden gesteld te worden gehoord voordat er een beslissing wordt genomen. Als de belastingdienst aan al uw bezwaren tegemoet komt is dit niet echt nodig. In Artikel 25 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) is bepaald dat u slechts wordt gehoord op zijn verzoek. In het hoorgesprek kan de belastingdienst extra informatie inwinnen en kunt u uw zienswijze nader toelichten. Hierbij een aantal tips voor het hoorgesprek:

  1. Stel een agenda op voor de onderwerpen welke u wilt bespreken.
  2. Begin het gesprek met een korte inleiding waarin u het volgende aangeeft (a) de feiten (b) standpunt inspecteur (c) uw standpunt (d) de geschilpunten.
  3. Vraag om een toelichting van het standpunt van de inspecteur met indien nodig een verduidelijking van zijn mening of standpunt. Vraag dus om het standpunt van de belastingdienst en hoe ze bij dit standpunt komen.
  4. Let op de non verbale communicatie van de inspecteur en overige aanwezigen.
  5. Neem alle relevante informatie mee naar het hoorgesprek.
  6. Wees helder en duidelijk en geef de inspecteur wellicht nieuwe inzichten, vermijd juridisch of fiscaal jargon, maar noem indien nodig wel jurisprudentie en wetsartikelen.
  7. Als u nog stukken of informatie wilt toevoegen neem deze dan mee naar de hoorzitting en laat afschriften achter voor de belastingdienst.
  8. Maak een (pleit) notitie met een samenvatting van alle feiten en laat dit aan gespreksverslag hechten.
  9. Maak zelf tijdens bespreking verslag en stuur dit direct na de hoorzitting aan de inspecteur. Leg hierin de belangrijkste punten en eventuele afspraken vast. Dit verslag zal dienen als gespreksverslag in de latere fase.
  10. Vraag of er stukken uit dossier zijn gehaald en waarom.
  11. Indien gewenst probeer in het hoorgesprek een compromis te bereiken of onderzoek of er op onderdelen nog oplossingen zijn te vinden.
  12. Vraag of er derdenonderzoeken zijn verricht en/of externe informatie over u is ingewonnen.
  13. Maak indien nodig en gewenst duidelijk afspraken aan het einde van het gesprek (dus moet er nog informatie worden aangeleverd en/of standpunten worden toegelicht).
  14. Sluit het gesprek correct en professioneel af en bedank de belastingdienst medewerker voor het gesprek.
  15. Vraag eventueel een fiscaal jurist (second opion) om de situatie te beoordelen. U kunt ons hiertoe een mail sturen voor een vrijblijvende offerte.

Waarom geen inzage recht?

Veel collega belastingadviseurs laten een dossierinzage voor wat het is. Het zou hun positie richting de Belastingdienst geen goed doen en / of er zou wantrouwen uit spreken.

Bron dossierinzage belastgdienst

Rechtbank Gelderland d.d. 6 oktober 2021 ECLI:NL:RBGEL:2021:5341

Gerechtshof 10 november 2017 (ECLI:NL:GHSHE:2017:4838).

Hoge Raad 15 januari 2016 nr. 14/02925, ECLI:NL:HR:2016:39.

Hoge Raad 25 april 2008, nrs. 43448 en 43791, ECLI:NL:HR:2008:BA3823 en ECLI:NL:HR:2008:BB5868.

Hoge Raad 15 november 2013, nr. 12/0606, ECLI:NL:HR:2013:1129.

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 9 oktober 2014, 13/00842-GHK, ECLI:NL:GHSHE:2014:4205.

Deel deze pagina

Laatste update op 16-04-2024
Artikel gemaakt op 07-02-2018
Dit artikel (of blog of voorbeeldovereenkomst) is met aandacht en zorgvuldigheid geschreven, maar bevat informatie van algemene en informatieve aard. De informatie in dit artikel kan, afhankelijk van de omstandigheden van uw specifieke geval, niet of verminderd van toepassing zijn. De informatie in dit artikel dient derhalve niet als fiscaal/juridisch advies te worden beschouwd. Jongbloed Fiscaal Juristen N.V., haar medewerkers en of haar vestigingen/deelnemingen aanvaarden dan ook geen enkele aansprakelijkheid voor de gevolgen van het gebruik van de informatie uit het artikel.
U bevindt zich hier : Jongbloed Fiscaal Juristen Kennisbank Formeel belastingrecht Dossier inzage bij belastingdienst Dossierinzage en dwangsom belastingdienst

Jongbloed Fiscaal Juristen - Disclaimer - Zoeken - Sitemap