print sitemap zoeken disclaimer contact

Vertrouwensbeginsel en belastingen

Op de overheid moet je kunnen vertrouwen. Maar in hoeverre mag u de Belastingdienst vertrouwen? In dit artikel een eenvoudig overzicht.

Algemene beginselen van behoorlijk bestuur en vertrouwen

Je mag op je ouders vertrouwen en op de Belastingdienst dus ook. Een belastingplichtige mag in beginsel vetrouwen op uitlatingen van de Belastingdienst (inspecteur). Dit geldt ook als deze uitlatingen in strijd zijn met de wet (contra legem). Dit gaat echter niet zover dat je op alle inlichtingen mag vertrouwen. Een eis is dat dat belastingplichtige, door de onjuiste inlichtingen, een handeling heeft verricht of nagelaten ten gevolge waarvan hij of zij niet alleen de belastingen moet betalen maar ook nog schade heeft geleden. De Hoge Raad heeft hierover in 1979 (ECLI:NL:HR:1979:AM4918) maar ook in 2021 (ECLI:NL:HR:2021:1654) een uitspraak (arrest) gewezen. In de laatste casus ging de belastingplichtige uit van inlichtingen op de internetsite van de Belastingdienst (inzake revisierente bij afkoop van een lijfrente). In het laatste arrest komt de Hoge Raad dus terug op haar eigen arrest uit 1979. Het zogenaamde dispositievereiste wordt dus afgeschaft.

  • In gevallen waarin de belastingplichtige, afgaande op – achteraf bezien onjuiste – informatie, een handeling heeft verricht of nagelaten ten gevolge waarvan een hoger bedrag van hem wordt geheven dan hij op basis van die informatie meende als gevolg van die handeling of dat nalaten te moeten betalen, zal doeltreffende rechtsbescherming tegen inbreuken op het vertrouwensbeginsel in de regel het oordeel rechtvaardigen dat het meerdere niet van de belastingplichtige mag worden geheven.

Vertrouwen op de Belastingdienst

De Belastingdienst doet in allerlei vormen mededelingen richting u. Wanneer kunt u op een mededeling, toezegging, afspraak, beleid, etc. met succes een beroep doen?

  1. Inlichtingen: aan inlichtingen is de Belastingdienst zelden gebonden, denk aan een mededeling of inlichting via de Belastingtelefoon. Reden: voorlichtende taak van de Belastingdienst. Conclusie: bel of mail altijd een fiscalist.
  2. Toezegging: een specifieke toezegging is voor de Belastingdienst meestal wel bindend, mits alle feiten bekend zijn tenminste. Schriftelijk vastleggen is verstandig, dit voorkomt onduidelijkheden.
  3. Bewust standpunt: als de Belastingdienst op grond van feiten bewust een standpunt heeft ingenomen, dan kunt u hierop een beroep doen.
  4. Beleid: u mag van de Belastingdienst verwachten dat ze beleid van de Minister van Financiën uitvoeren. Pas echter op bij beleid dat niet openbaar is gemaakt.
  5. Vaststellingsovereenkomst: hierin worden gemaakte afspraken helder vastgelegd. U mag hierop niet vertrouwen als relevante informatie niet is verstrekt.

Van belang is ook:

  1. Handelen: dat u naar aanleiding van de informatie / toezegging / inlichting als u "iets hebt gedaan of niet gedaan" en dat u naast de te betalen belastingen ook schade heeft (zoals gemaakte kosten voor een adviseur).
  2. Wetgeving: is de inlichting achterhaald door nieuwe jurisprudentie of wetgeving, dan kunt u hierop zelden een beroep doen.
  3. Strijdig met de wet: als een toezegging echt in strijd is met de wet, dan geldt deze toezegging (hoe mooi ook) niet !
  4. Foutje bedankt: als de Belastingdienst een echte fout maakt, dan geldt een toezegging ook niet. Bijvoorbeeld: "ik deel uw standpunt", terwijl dit had moeten zijn: "ik deel uw standpunt niet." Dit moet dan wel duidelijk uit de brief volgen.

Vertrouwen op overeenkomsten met anderen

In 2003 sluit een partner van een advocaten- en belastingadvieskantoor met vestigingen over de hele wereld (en ook in Nederland) een overeenkomst met de Belastingdienst. De partner werkt niet met een B.V. maar met een  Florida Professional Association (PA) als een persoonlijke houdstervennootschap. Hij was tot 2011 eigenaar van de PA. De Belastingdienst (in Limburg en Amsterdam) sloot een overeenkomst met de PA. De partner stelt dat met de Belastingdienst is afgesproken dat 20% van de winst niet belast is in Nederland en dat hiervoor dus aftrek elders belast kan worden geclaimd. Of er in de VS belasting zou worden betaald over dit deel zou dan niet van belang zijn. In 2012 sluiten andere partners een compromis met de Belastingdienst, de partner/ belastingplichtige doet een beroep op het gelijkheidsbeginsel omdat hij gebruik wil maken van deze afspraken.

Het beroep op het vertrouwensbeginsel gaat in de prullenbak. De afspraak in compromis is in 2012 gemaakt, toen had belastingplichtige al geen aandelen meer in het advieskantoor. Het beroep op het gelijkheidsbeginsel snijdt wel hout. Belanghebbende moet op dezelfde manier worden behandeld als zijn medepartners, ook al heeft hij het compromis niet getekend.

Noot fiscaal jurist over vertrouwensbeginsel

Vaak is er discussie met de Belastingdienst over gevoerde gesprekken, notities en overeenkomsten. Soms lijken zaken duidelijk maar zijn ze het bij nader inzien toch niet. De Belastingdienst heeft evenzo als de belastingplichtige belang bij duidelijkheid. Hierbij hoort een open communicatie, verstand van het wettelijk systeem en de bereidheid om tot afspraken te komen. Het goed vastleggen is een kunst. Laat u hierbij adviseren! Vragen? Bel of mail gerust.

Bron vertrouwens- en gelijkheidsbeginsel

Rechtbank Noord Nederland d.d. 19 juli 2017 (ECLI:NL:RBNHO:2017:5794).

Afspraak met Belastingdienst onduidelijk?

Vul uw naam en e-mail in en wij nemen contact met u op.

Deel deze pagina

Laatste update : 28-01-2022
Dit artikel (of blog of voorbeeldovereenkomst) is met aandacht en zorgvuldigheid geschreven, maar bevat informatie van algemene en informatieve aard. De informatie in dit artikel kan, afhankelijk van de omstandigheden van uw specifieke geval, niet of verminderd van toepassing zijn. De informatie in dit artikel dient derhalve niet als fiscaal/juridisch advies te worden beschouwd. Jongbloed Fiscaal Juristen N.V. en of haar vestingen/ deelnemingen aanvaarden dan ook geen enkele aansprakelijkheid voor de gevolgen van het gebruik van de informatie uit het artikel.
U bevindt zich hier : Jongbloed Fiscaal Juristen Kennisbank Formeel belastingrecht Rechtspraak formeel belastingrecht Vertrouwensbeginsel belastingdienst

Jongbloed Fiscaal Juristen - Disclaimer - Zoeken - Sitemap